van Foto naar verhaal

Zo geef je jouw portret een verhaal mee

Een foto is slechts een momentopname, een technisch verslag van licht en schaduw. Maar een portret… een portret is een interpretatie. In deze gids verlaten we het pad van de ‘kopieermachine’ en ontdekken we hoe je een idee omzet in een krachtig concept.

---

Het Ontstaan: Hoe bedenk je een concept?

Een concept bedenk je door antwoord op deze vragen:

• Met welk materiaal maakt ik de tekening?
• Is er een verhaal over hem of haar en welk attribuut past daarbij?
• Welke specifieke houding ga ik tekenen en in welk perspectief? Bijvoorbeeld meer vanboven of juist vanaf de zijkant van het gezicht”.

Met een paar voorbeelden laat ik je zien hoe je dit gebruikt. Onderaan vind je bijvoobeeld een surrealistische insteek. Ook de 2 portretten hierna zijn gemaakt volgens een concept.

Bij deze twee portretten zit het concept dus in de manier van afwerken. Het doezelen. Doezelen met gum of met kwasten geven de tekening ieder een specifieke sfeer. Waarbij de toonwaarden in de achtergrond dat nog eens versterken.

Er zijn concepten die nog verder gaan. Zo zijn er mensen die eerst met grafietpoeder en kwast grote strepen maken op het doek of papier en daar het gezicht in tekenen. Of iemand die eerst het papier helemaal zwart maakt met houtskool en daar dan door gummen het gezicht in maakt.

Inspiratie vind je overal in maar hangt vooral af van de manier waarop jij naar de persoon kijkt en wat jij over hem of haar wilt vertellen. .

De 5 Elementen van het Verhaal

Hoe vertaal je die inspiratie dan naar papier?. Ik heb daar 5 onderdelen voor die je opweg helpen.

1. Compositie: Waar zet je het hoofd? (De kracht van de leegte).
2. Lichtinval: Hard licht voor drama, zacht licht voor tederheid.
3. Contrast: De Schaduw-Revolutie in dienst van het verhaal.
4. Focus: Wat teken je haarscherp en wat laat je bewust weg?
5. De Blik: De verbinding tussen model en kijker.

1 Visualisatie

Wat wil je werkelijk met een tekening vertellen, waar wil je de nadruk op leggen. Dat hoeft heus niet altijd gecompliceerd te zijn. Het kan ook de invalshoek zijn of zoals hieronder de achtergrond.

In dit geval zie je dat de achtergrondlijn door de ogen gaat. Wat geen toeval is maar hiermee leg je onbewust de nadruk op de ogen in het portret. De dieptewerking wordt versterkt door het perspectief ( de zwarte lijnen)

2 Drama

Drama is de emotie die je aan de portrettekening toevoegt door  de uitstraling, de ondersteuning (achtergrond en attributen) en de houding van de geportretteerde. Als je ziet op deze foto hierna.

3 Karakteriseren

Karakteriseren is voor het grootste deel te doen met uiterlijke kenmerken. De manier waarop iemand gezicht is opgebouwd, lijnen rimpels en houding. En dan komt voor een deel ook de gebruikte achtergrond om de hoek kijken die als ondersteuning.

4. Design.

Het design is de omgeving, de afwerking, die de thema gedachte moet ondersteunen.  Dat is iets waar je met het onderwerp fantasy heel veel kan. Denk aan attributen van vlinder, vogels tot draken en in dit geval een beeld op de achtegrond in het water.

Voor design gebruik ik een computer om ideeën als het ware overelkaar te plakken, de foto’s dan, en zo heb ik dan een beeld van de compositie. Vandaaruit maak ik de schetsen. Het voordeel is zo dat ik al een visueel voorbeeld heb op het scherm. Wat het eenvoudiger maakt dan gelijk compleet uit je hoofd.

5 De verfraaing

Ja, dat kan zowel op de tekening als er omheen. Ook een lijst bepaald wat je met een tekening wilt laten zien. Op de tekening zelf kun je dat bijvoorbeeld doen met het toevoegen van details. Dat zorgt bijvoorbeeld ook weer voor diepte werking, details scherp op de voorgrond en op de achtergrond wat vager. Dat heeft ook raakvlakken met compositie. .

Van Idee naar Papier: gebruik schetsen

Een concept start altijd met schetsen. Niet door direct een oog te tekenen, maar door de grote vormen van het verhaal neer te zetten. Voor een antwoord op de ´hoe´ vraag heb ik een mooi voorbeeld:

Een surrealistische portrettekening met potlood.

Bij surrealisme overheerst het idee. Ja kunt zien wat de afzonderlijke objecten zijn. Maar ze zijn anders (vervreemd)  geplaatst zoals je ze bijvoorbeeld in een droom zou zien. Het onderwerp kan in een vreemde situatie staan of  vervormd worden getekend. Voordeel, vrijwel alles kan.

Nog een voordeel van concepten

Wanneer je experimenteert met concepten ontwikkel je ook je creatieve inzicht. Nieuwe ideeën komen steeds makkelijker. Sommige manieren van tekenen zullen je aanspreken en andere weer minder maar door ze allemaal te proberen vergroot je jouw teken technische vaardigheden. En je creatieve kijk op de indeling van een beeld. Waarmee je uiteindelijk een unieke tekenstijl ontwikkelt.